Evropska unija danas je odobrila 21. paket sankcija protiv Rusije, kojim se dodatno proširuje lista pojedinaca i entiteta obuhvaćenih restriktivnim mjerama, u okviru kontinuiranog odgovora Brisela na rat u Ukrajini i aktivnosti za koje EU smatra da podrivaju međunarodnu bezbjednost.
Prema informacijama koje prenosi agencija Reuters, novi paket obuhvata ukupno 34 pojedinca i 47 entiteta povezanih sa ruskim vojnim i industrijskim kompleksom, kao i strukturama koje učestvuju u zaobilaženju postojećih sankcija.
Fokus na vojnu industriju i „sivu“ energetsku mrežu
Novi paket sankcija, kako se navodi, posebno cilja:
- kompanije povezane sa ruskom vojnom industrijom
- subjekte uključene u logističku i tehnološku podršku oružanim snagama
- mreže koje EU opisuje kao „tajnu flotu“ tankera za transport nafte i gasa
- posredničke firme koje omogućavaju zaobilaženje ranijih sankcija
- entitete povezane sa navodnim političkim i informacijskim uticajem Rusije u inostranstvu
Ovaj segment sankcija dio je šire strategije Evropske unije da ograniči pristup Rusije finansijskim resursima i tehnologijama koje se mogu koristiti u vojnoj proizvodnji.
Poruka iz Brisela: pojačavanje pritiska na Moskvu
Visoka predstavnica EU za spoljnu politiku i bezbjednost Kaja Kallas saopštila je da su nova ograničenja već odobrena, uz napomenu da se u okviru institucija EU razmatra i dodatni, širi paket mjera.
„Nova ograničenja su odobrena, a ministri zemalja članica EU razmatraju novi paket širih sankcija“, navodi se u njenom saopštenju.
Kalas je u ranijim izjavama više puta isticala da EU namjerava da nastavi politiku postepenog pooštravanja sankcija, posebno u sektorima energetike, finansija i tehnologije.
Sankcije kao kontinuirani mehanizam pritiska
Od početka sukoba u Ukrajini 2022. godine, Evropska unija je u više faza usvajala sankcione pakete koji su obuhvatili:
- ograničenja izvoza tehnologije i „dual-use“ robe
- zamrzavanje imovine pojedinaca i kompanija
- zabrane putovanja za visoke zvaničnike i poslovne ljude
- mjere protiv banaka i finansijskih institucija
- regulaciju i ograničavanje cijene ruske nafte na globalnom tržištu
Posljednji, 21. paket, nastavlja taj trend, ali sa sve većim fokusom na mehanizme zaobilaženja sankcija, koji su u prethodnim mjesecima postali centralna tema u Briselu.
„Tajna flota“ i energetski tokovi pod lupom
Jedan od ključnih elemenata novih mjera odnosi se na tzv. „tajnu flotu“ tankera, za koje EU smatra da se koriste za transport ruske nafte i gasa mimo postojećih ograničenja.
Prema evropskim zvaničnicima, ove mreže brodova i posredničkih kompanija omogućavaju Rusiji da nastavi izvoz energetskih resursa uz promjenu vlasničkih struktura, zastava i ruta, čime se otežava praćenje porijekla robe.
Politički i bezbjednosni aspekt sankcija
Pored ekonomskih mjera, dio novih sankcija odnosi se i na subjekte za koje EU tvrdi da su uključeni u političko ili informaciono djelovanje u korist ruskih interesa.
Ove mjere uključuju ograničenja za organizacije i pojedince koji se dovode u vezu sa operacijama uticaja, digitalnim kampanjama i širenjem dezinformacija u državama članicama EU i šire.
Reakcije i naredni koraci
Iako detaljne reakcije Moskve na novi paket sankcija još nisu poznate u trenutku objave, prethodne runde mjera Rusija je redovno ocjenjivala kao neefikasne i kontraproduktivne po evropske ekonomije.
U Briselu, međutim, postoji sve izraženiji stav da je potrebno dodatno pooštravanje kontrola, naročito kada je riječ o sekundarnim kanalima trgovine i finansiranja.
Očekuje se da bi naredni, potencijalno 22. paket sankcija, mogao biti usmjeren na dodatno zatvaranje rupa u postojećem režimu, kao i na jačanje mehanizama nadzora u trećim zemljama.
Izvori: tanjug.rs
