Osamnaest osoba osumnjičenih za umiješanost u ubistvo bivšeg predsjednika Haitija Jovenela Moïsea prebačeno je iz Haitija u Sjedinjene Američke Države, gdje će pred federalnim sudom na Floridi odgovarati za navodnu ulogu u zavjeri koja je dovela do njegovog ubistva.
Moïse je ubijen u julu 2021. godine u svojoj kući u prijestonici Port-o-Prensu. Prema navodima američkih tužilaca, u zavjeru su bili uključeni ljudi iz više zemalja, a među osumnjičenima su uglavnom bivši kolumbijski vojnici.
Kako piše BBC, među 18 osoba koje su prebačene u SAD nalazi se 17 bivših pripadnika kolumbijske vojske, kao i Joseph Badio, nekadašnji službenik haitijskog ministarstva pravde koji je radio u jedinici za borbu protiv korupcije. Američki tužioci tvrde da je Badio imao ulogu u planiranju zavjere.
Američke vlasti navode da je planiranje i finansiranje operacije bilo povezano sa Floridom, Haitijem i Dominikanskom Republikom. Tužilaštvo Sjedinjenih Američkih Država do sada je podiglo optužnice protiv 30 osoba u vezi sa ubistvom Moïsea.
Američki tužilac za južni okrug Floride Jason Reding Quiñones rekao je da transfer osumnjičenih predstavlja novu fazu postupka i da istraga neće biti završena dok ne budu procesuirane sve osobe za koje se utvrdi da su učestvovale u zavjeri.
Prebacivanje postupka u SAD uslijedilo je nakon višegodišnjih problema sa istragom na Haitiju. Zemlja se suočava sa ozbiljnom političkom i bezbjednosnom krizom, dok snažan uticaj na veliki dio prijestonice i dalje imaju naoružane kriminalne grupe. Haitijsko ministarstvo pravde potvrdilo je da je postupak u zemlji bio suočen sa značajnim poteškoćama, dok je američki sudski proces u međuvremenu napredovao.
U maju ove godine, porota u Majamiju proglasila je četvoricu muškaraca krivim za učešće u zavjeri protiv Moïsea. Američki tužioci tvrdili su tokom suđenja da su oni imali ulogu u regrutovanju i opremanju bivših kolumbijskih vojnika koji su trebali učestvovati u operaciji na Haitiju. Četvorici osuđenih prijeti doživotna kazna zatvora.
Bivši kolumbijski vojnici koji su sada prebačeni u SAD ranije su tvrdili da su vjerovali da učestvuju u planu za svrgavanje Moïsea, a ne u njegovom ubistvu. Njihova navodna uloga i pitanje ko je organizovao i finansirao operaciju biće među predmetima američkog sudskog postupka.
Ubistvo Moïsea ostavilo je duboke posljedice po Haiti, koji se u godinama nakon atentata suočio sa dodatnim jačanjem naoružanih grupa, političkom nestabilnošću i slabljenjem državnih institucija.
Prema podacima Ujedinjenih nacija navedenim u izvještaju BBC-ja, najmanje 1.408 ljudi ubijeno je, a 656 povrijeđeno na Haitiju od aprila do juna ove godine.
Zemlja bi 13. decembra trebalo da održi predsjedničke i parlamentarne izbore, prve takve izbore od 2016. godine, ali njihovo održavanje zavisiće od bezbjednosne situacije.
Izvori:
BBC – Will Grant i Chris Graham
Reuters – 18 osumnjičenih prebačeno u SAD
AP – postupak protiv osumnjičenih za ubistvo Jovenela Moïsea
